Fidye nedir, hangi durumlarda gerekir?
Sayfalar
Fidye nedir, hangi durumlarda gerekir?
Kıranşeyh- 09.02.2024
- Yorumlar (0)
Fidye nedir? Kimler fidye verir? Fidye ölçüsü ne kadardır?
Fidye, bir kimseyi bulunduğu sıkıntılı durumdan kurtarmak için ödenen bedel demektir. Dinî bir terim olarak fidye, oruç ibadetinin eda veya kaza imkânının kalmaması sebebiyle veya hac ibadetinin edası sırasında işlenen birtakım kusurların giderilmesi için ödenen maddî bedeli ifade eder.
Kurân-ı Kerîmde, Oruç tutmaya güç yetiremeyenler, bir yoksul doyumu fidye öder. (el-Bakara,2/184) buyrulmaktadır. Buna göre ihtiyarlık ve şifa ümidi olmayan bir hastalık sebebiyle oruç tutamayan kimse, daha sonra bu oruçları kaza etme imkânı bulamazsa, her gününe karşılık bir fidye öder (Serahsî, el-Mebsût, 3/100; İbn Kudâme, el-Muğnî, 3/37-39).
Öte yandan Şâfiîlere göre, Ramazan ayının kaza borcu herhangi bir mazeret olmaksızın yerine getirilmeden, öteki Ramazan gelecek olursa, kaza borcuna ilaveten bir de fidye ödeme yükümlülüğü ortaya çıkar (Nevevî, el-Mecmû, 6/364; Şirbînî, Muğnil-muhtâc, 2/175).
Şâfiî mezhebinde fidye ödeme yükümlüğünün ortaya çıktığı bir diğer mesele de gebe ve emzikli kadınlarla ilgilidir. Emzirme ve hamilelik sebebiyle çocuğunun sağlığı hakkında endişe duyan annelerin, oruç tutamadıkları günleri hem kaza etmeleri hem de fidye vermeleri gerekir. Fakat çocuk hakkında değil de kendileri hakkında endişe ederlerse o zaman sadece kaza gerekir (Nevevî, el-Mecmû, 6/267).
Hac ve umre ile ilgili görevler yerine getirilirken meydana gelen bazı eksiklikler için uygulanması gereken maddî yaptırım da fidye kapsamına girer (el-Bakara, 2/196).
Bir fidye, bir kişiyi bir gün doyuracak yiyecek miktarı veya bunun ücretidir. Bu da sadaka-i fıtır ile aynı miktarı ifade eder. Bu, fidyenin asgari ölçüsüdür. İmkânı olanların daha fazla vermesi daha iyidir (el-Bakara, 2/184; Merğinânî, el-Hidâye, 1/124).
Yorumlar (20)
-
Kendrick Blair
20 August 2025Proin eget fermentum tortor. Quisque sollicitudin pellentesque elementum ulla metus dolo mattis non eros pellentesque. In vitae mauris eu odio imperdiet aliquet egestas a risus.
Lawrence Moore
20 August 2025Proin eget fermentum tortor. Quisque sollicitudin pellentesque elementum ulla metus dolo mattis non eros pellentesque. In vitae mauris eu odio imperdiet aliquet egestas a risus.